
TBMM’de Öğrenci Affı Düzenlemesi Kabul Edildi: Kimler Yararlanabilecek, Hangi Cezalar Geliyor?
TBMM’de Öğrenci Affı Düzenlemesi Kabul Edildi: Kimler Yararlanabilecek, Hangi Cezalar Geliyor?
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu’nda görüşülen 282 sayılı Yükseköğretim Kanunu teklifinin öğrenci affını içeren 15. maddesi kabul edildi. Düzenleme, üniversiteyle ilişiği kesilen veya eğitimini tamamlayamayan binlerce öğrenci için yeniden dönüş imkânı sunarken, sahte diploma ve akademik usulsüzlüklere yönelik ağır yaptırımlar da getiriyor.
Öğrenci Affından Kimler Yararlanabilecek?
Kabul edilen maddeye göre;
- Hazırlık sınıfı,
- Ön lisans,
- Lisans tamamlama,
- Lisans,
- Lisansüstü programlarda öğrenim gören öğrenciler,
ile kendi isteğiyle üniversiteyle ilişiğini kesenler de öğrenci affı kapsamına alınacak.
Bu düzenleme, çeşitli nedenlerle eğitimine ara veren veya kaydını sildiren öğrencilerin yeniden üniversiteye dönmesinin önünü açıyor.
Kanunda Yer Almayan Ancak Kapsama Alınması Planlanan Gruplar
Kanun metninde açıkça yer almamasına rağmen, daha sonra yayımlanacak “Af Kanunu Uygulama İlkeleri” kapsamında şu grupların da aftan yararlanmasının planlandığı belirtildi:
- TUS, DUS ve YDUS’u kazandığı halde kayıt yaptıramayanlar,
- Çift anadal öğrencileri,
- Kapatılan ikinci öğretim programlarını tamamlayamayanlar,
- ALES ve YÖKDİL puanıyla bir programa hak kazanıp başlayamayanlar.
Öte yandan, denklik konusunda herhangi bir düzenleme teklif kapsamında yer almadı.
Tez ve Makale Yaptırana Üniversiteden Çıkarma
Yeni düzenleme yalnızca öğrenci affıyla sınırlı değil. Akademik etik ihlallerine karşı da önemli yaptırımlar getiriliyor.
Buna göre;
- Başkasına ücretli veya ücretsiz tez, makale, kitap ya da proje hazırlatarak diploma veya akademik unvan alanlar,
- Üniversite öğretim mesleğinden çıkarılacak,
- Bu yolla elde edilen diploma ve akademik unvanlar iptal edilecek.
Bu adım, özellikle son yıllarda tartışma konusu olan “tez yazdırma” ve akademik sahtecilik uygulamalarına karşı önemli bir düzenleme olarak değerlendiriliyor.
Ağır Adli Para Cezaları Geliyor
Başkaları adına akademik çalışma hazırlayan, üreten veya aracılık eden kişiler için de ciddi cezalar öngörülüyor.
Cezalar şöyle:
- 5 bin ila 10 bin gün adli para cezası
- Fiilin meslek haline getirilmesi durumunda 10 bin ila 20 bin gün adli para cezası
Ayrıca, bu çalışmaları kullanarak diploma veya akademik unvan elde eden kişiler de aynı kapsamda 5 bin ila 10 bin gün adli para cezasıyla karşı karşıya kalacak.
İzinsiz Üniversite ve Program Açanlara Hapis Cezası
Düzenleme, yurt dışındaki eğitim kurumları adına Türkiye’de mevzuata aykırı şekilde program açan veya yürütenleri de kapsıyor.
Bu kapsamda;
- İzinsiz yükseköğretim kurumu açan veya işletenlere 2 yıldan 4 yıla kadar hapis ve adli para cezası,
- Yasaklanan kurum ve faaliyetlerin tanıtımını yapanlara ise 1 yıldan 3 yıla kadar hapis ve adli para cezası uygulanacak.
Sahte Diploma Düzenleyenlere TCK Hükümleri Uygulanacak
Türk veya yabancı yükseköğretim kurumlarına ait diploma, mezuniyet ya da sertifika belgelerini sahte olarak düzenleyen veya düzenleten kişiler hakkında Türk Ceza Kanunu’nun “resmi belgede sahtecilik” hükümleri uygulanacak.
Bu suç, hapis cezası da dahil olmak üzere ağır yaptırımlar içeriyor.
Öğrenciler İçin Yeni Bir Başlangıç, Akademik Usulsüzlüklere Sıkı Takip
TBMM’de kabul edilen düzenleme, bir yandan eğitim hayatı yarıda kalan öğrenciler için önemli bir fırsat sunarken, diğer yandan akademik dürüstlüğü korumaya yönelik sert yaptırımlar getiriyor.
Önümüzdeki süreçte YÖK tarafından yayımlanacak uygulama esasları, aftan kimlerin nasıl yararlanacağını netleştirecek. Özellikle TUS, DUS, çift anadal ve kapatılan ikinci öğretim programlarıyla ilgili detaylar öğrenciler tarafından yakından takip ediliyor.


